Cóż po tytule, gdy pusto w szkatule.
O przysłowiu
„Cóż po tytule, gdy pusto w szkatule.” to polskie przysłowie oznaczone w zbiorze jako aktualne. Jego główna kategoria tematyczna to „ogólne”.
Opracowanie redakcyjne
Znaczenie, kontekst i użycie
Co oznacza?
Tytuł oznacza w tym zdaniu prestiżową nazwę, godność lub oznakę znaczenia, a szkatuła miejsce przechowywania pieniędzy. Powiedzenie pyta o praktyczną wartość samego wyróżnienia, gdy nie towarzyszą mu środki potrzebne do działania. Może komentować rozdźwięk między wizerunkiem a rzeczywistą sytuacją. Nie wynika z niego jednak, że człowieka należy oceniać wyłącznie według majątku ani że wiedza i zasługi tracą wartość przy braku pieniędzy. Celna interpretacja dotyczy ograniczeń pustego prestiżu. Uznanie może być ważne, lecz nie opłaci rachunku i nie zastąpi zasobów niezbędnych do wykonania konkretnego zadania. Oba wymiary warto rozpatrywać osobno.
Kiedy używamy?
Zwrot pasuje do dyskusji o stanowisku bez realnych możliwości albo o kosztownym podtrzymywaniu pozorów. Nie powinien być szyderstwem z osoby doświadczającej materialnych trudności.
Zespół otrzymał efektowną nazwę i uroczyste podziękowania, ale zabrakło materiałów do pracy. „Cóż po tytule, gdy pusto w szkatule.” — zauważyła koordynatorka, prosząc o narzędzia potrzebne do wykonania powierzonych zadań.
Pochodzenie i historia
pochodzenie nieustalone.
Rym zderza słowny prestiż z konkretnym zasobem. Szkatuła jest obrazem materialnego zaplecza, nie miarą godności; krytyka pozorów nie wymaga pogardy wobec czyjejś skromnej sytuacji.